Kümmet gowzung hakyky ady Gürgendir

Türkmen şäheri Gürgeniň

taryhy barada kelam agyz söz

Gonbed-e Gabusuň hakyky ady GÜRGENDIR

مختصری درباره تاریخچه شهر تورکمنی گرگان

نام حقیقی گنبدقابوس، گرگان (گورگن) است

در این نقشه قدیمی جایگاه شهرهای آستراباد، جورجان (گرگان) و دهستان بطور مجزا نشان داده شده است

رژیم پهلوی با دگرگون ساختن اسامی اماکن و شهرها باعث پریشانی در تاریخ این منطقه شده و با تغییر عمدی نام گرگان به گنبدقابوس و نهادن نام گرگان به آستراباد خواست تمامی افتخارات این شهر را به جای دیگر وصل کند.

Baryp biziň eýýamymyzdan 3000-4000 ýyl öň, ilkinji taryhy çeşmerlerde şol sandan ýunanlaryň belli taryhçysy Heredotyň eserinde «Hirkany», «Girkany» ady bilen tanalyp gelýän Gürgen şäherimiziň ady Yrza şa Pähleviniň döwründe ogurlandy we ol Ästrabada berildi, şeýdibem gidip ýatan taryh galplaşdyryldy, wakalar bilgeşleýin bulaşdyryldy.

Türkmen topragy baslyp alnandan bir ýyl soňra 1926/1305–nji ýylda Yrza şa bu ýerlere gezelenje gelýär. Türkmensährany aýlanyp çykandan soňra ol Ästrabada barýar. Okap, ýazyp bilmeýän, sowatsyz patyşa bu şäheriniň adynyň manysy soraýar, ondan beter sowatsyz geňeşçileri: «gatyr abat قاطر آباد» diýýärler. [äster-gatyr] Emma onuň hakyky manysy «Ýyldyz abat» bolmaly [äster- latinçada- star- ýyldyz] Şäheriň belentlikde ýerleşenidigini nazara tutsaň onuň beýle bolmagy ahmal.

Gatyryň adyny eşiden sowatsyz Yrza şa: «Ýok, bu ady halamadym, şähere başga at tapyp dakyň» diýýär. Onda töweregindäkiler: «Türkmenleriň Gürgen diýen şäheri bar, ol ady alaýlyň» diýip maslahat berende, şah: «haladym, ol ady olardan alyň-da bu şähere dakyň, Türkmenleriň Gürgen şäherine bolsa Gonbed-e Gabus dakyň» diýýär. Şeýdip bu sebtiň taryhynda uly bulaşyklyk döredilär. Şondan soň Gürgeniň gadymy taryhyna degişli ähli waklar Ästrabadyň taryhyna berilýär. Ästrabadyň öz taryhynda bolup geçen wakalar-da ýene bu şähere (Ästrabada) degişli edilýär, şeýdip, Türkmenlere degişli wakalara olaryň taryhyndan alnyp başgalara berilýär.

Gürgen, Türkmen medeniýetiniň ojagydyr

Gürgen adynyň gelip-çykyşy: Ähli Türki halklaryň şol sandan Türkmenleriň mifologiýasynda (hemasy dastanlarynda) Gurduň uly rolunyň bardygy hemmelere mälim bolsa gerek. Rowaýatlara görä, Gurt, Türkleriň nesilbaşy bolan çagany öz penasynda saklap, soňra olaryň «Ergen kon»dan ata ýurtlaryna aşmagyna ýardam edip, ýol beledi boýlar. Şondan soňra Türkler baýdaklaryna gurduň kellesini nagyş edýärler. Gurt mukaddes saýylýar, hatta henizem «gurt ýüzi mübärekdir», täze çaga doganda «gurt tutduňmy, gutly bolsun», «gurt geldi, gut/mukaddes geldi» diýen nakyllar ýörgünli. Ýaňy ýakynlara çenli Türkmensährada gurduň dişinden hem tüýnden dagdan, doga-tumar edip çagalaryň boýnuna dakardylar… Gurt bilen baglanşykly aýdara zat kän ýöne temamyz bu däl.

Pars taryhçylary bu ýeriň adyny Gurt sözünden terjime edip onuň parsça görnüşini alyp göterdiler. Olar öz sözlerine delil getirip, hamana Heredot,da ol «Hirkan, Wereg» diýlip ýazylypdyr diýýärler, rus taryhçylary-da parslar ýaly oňa şeýle many biçipdirler. Aslynda, bularyň barysy toslanyp tapylan atlar, şol başda aýdyşymyz ýaly, Gürgen, biziň mifologiýamyzda güýçli rol oýnan Gurt adynyň terjime edilen görnüşidir.

Gürgen medeniýetiniň çäkleri

Öz adyny bu jülgäni suwdan gandyryp gelýäň akara/derýa beren [Gürgen derýasy] bu ýaýlada ägirt uly şan-şöhratly medeniýet döredi. Şadepede, Türeňdepede, Kümüşdepede we Narlydagda/Halat nebide ýerleşen şol medeniýetiň bir bölegi bize mälim edildi, heniz mälim bolman galan taraplary gaty köp. Şonda Gürgen ýaýlasynda 6-7 müň ýyllyk medeniýetiň bardygyna dünýä göz ýetirdi. Dünýä belli arhioloklar Amerikanly Wulsen, Swedenli J.Arne we başgalar gazuw işlerinde muny subut etdiler.

Gürgen ýaýlasy bilen Dah,laryň (häzirki Daz,laryň) ata-babalary ýaşan Dehistanyň aralygynda gadymy medeniýetiň galyndylaryny Türkmenistanly alymlar şol sandan prof. Ýegen Atagarryýev dagy ýüze çykardylar. Araplarda «g» harpy bolmansoň bu şähere Gürgen diýmegiň deregine «Jorjan» diýýärler. Orta asyrdaky çozuşlaryň ylaýta-da Mongollaryň hüjüminde Gürgen medeniýeti şol sandan häzirki Gürgen şäherimiz dargaýar. Soňra tebigi betbagytçylyklar¬¬–ýer yranmalar, suwuň joimagy we … şähir düýbünden diýen ýaly ýok etdi. Şeýdibem biziň gadymy Gürgen şäherimiz diňe ýykylman galan Kowus patyşanyň ýädigärligi zererly öz ömrüni dowam etdrip geldi. Men bu kiçijik makalada Gürgen şäherimiziň taryhy barada jikme-jik durasym gelenok-da onuň adynyň namartlyk bilen alnyp, Ästerabada dakylşy hakda durmakçy.

Gürgen adynyň deregine oňa Gonbed-e Gabus dakylmagy-da geň zat. Eger şu pikirden ugur alsak onda Tahrana-da «Gonbed-de Şehýad», Fransiýanyň paýtagty Parisa «Gonbed-e Eýfel» we ş.m dakylmaly-da. Ýa-da birsiniň kellesinde saç bolmasa, onuň adyna derek mysal üçin «Kel han» diýmelimi?!

Gürgeniň öz hak eýesine berilýänçä biz giň möçberde kompanýa/ gores alyp barmaly. Diňe şeýdilen ýagdaýynda bu ülkäniň hakyky taryhyny öwrenip bileris hem ony ebedileşdirip bileris. Ýöne häzir gynansagam obadyr şäher atlarymyzyň barha parslaşdyrylmagyna gerekli protesti/ nägileligi görkezip bilmän gelýäris. Bu babatda il arasynda sözleri geçýän Türkmen ahun-mollalarynyň paýyna köp zat düşýär.

Sözümi jemläp aýtsam,

Gonbed-e Gabusuň hakyky ady GÜRGENDYR

A.Gürgenli

تجلیل از هزارمین سالگرد امپراطوری سلجوقی

انجمن فرهنگی ترکمن های افغانستان از هزارمین سالروز تاسیس امپراتوری سلجوقیان در غرب این کشور تجلیل کرد

شماری از چهره های فرهگی کشور های ترکمنستان، افغانستان و ایران و همچنین مقامات دولتی افغان و کنسولگری ترکمنستان در شهر هرات نیز در آن شرکت داشتند.

شرکت کنندگان در این مراسم، علاوه بر بررسی دوران امپراتوری سلجوقی ها، با ارائه مقالاتی در مورد نحوه حکومت سلاطین این سلسله، یادگارهای معماری باقی مانده از این دوره را ستودند.

http://www.bbc.co.uk/persian/afghanistan/2010/10/101011_k01_herat_conference.shtml

چهره حقیقی ایران

فقر، گرسنگی، بی خانمانی، اعتیاد، فحشا، جنایت... محصول حکومت آخوندی در ایران است. وقتی پایتخت به چنین روزی افتاده باشد، وای به حال شهرستانها و روستاهای دور افتاده کشور. نگاهی برخی از اطلاعات درز شده کافی است تا عمق
نگون بختی ایران آخوند زده را نشان دهد
رئيس ستاد نماز: 30 هزار مسجد در کشور کم داريم

اين روزها قبل از آنكه کارگران شهرداري براي تفكيك زباله به سراغ مخازن بروند، كودكاني گوي سبقت را ربوده و از محتويات زباله‌ها زندگي مي‌كنند/هر ده دقيقه، حدود 30 كودك زباله‌گرد در خيابان‌هاي تهران مشغول به‌كار هستند

خبرگزاری مهر: مسئولان در حالی از اشتغالزایی برای 1.1 میلیون نفر در سال جاری خبر داده اند که نرخ بیکاری 11.9 درصدی سال گذشته بالاترین نرخ در پنج سال گذشته بوده است به طوری که کارشناسان معتقدند روند اشتغالزایی کنونی حاکی از افزایش مجدد نرخ بیکاری در سال جاری است. جدا از تاثیرات که بیکاری بر روی اقتصاد کشور دارد، مسائل و مشکلات وسیعی را در سطح اجتماع به وجود می آورد که تبعات منفی بالایی را بر نهاد خانواده و به خصوص جوانان دارد. فقر اقتصادی و به دنبال آن ناتوانی در امر ازدواج و تشکیل خانواده، فسادهای اخلاقی، افزایش اختلافات خانوادگی و طلاق، اعتیاد و...ابتدایی ترین و بدیهی ترین مسائلی است که بیکاری می آفریند.

مصرف ماهيانه دهها تن مواد مخدر در ایران...مسئولان امر بايد پاسخگو باشند که اين مقدار کلان مواد مخدر از کجا وارد کشور مي شود و به چه شيوه اي؟ آيا اين تناژ بالاي مواد مخدر مصرفي در تهران به وسيله کيف دستي و جاسازي در صندلي ماشين وارد تهران مي شود يا با کاميون و کانتينر؟ / حتي در دور افتاده ترين روستاهاي ما که جاده درست و حسابي و امکانات اوليه زندگي به طور کامل فراهم نيست، افراد به مواد مخدر دسترسي دارند.

امام جمعه گرگان: مردم ازمحروميتهای زيادی رنج می برند

اعمال مجازات قطع دست یک مرد متاهل در قزوین

در ایران 48 میلیون نفر زیر خط فقر قرار دارند

و آقایان در چه فکرند
رئيس ستاد نماز: 30 هزار مسجد در کشور کم داريم

خبرگزاري موج - رئيس ستاد اقامه نماز کشور در حاشيه نوزدهمين اجلاس سراسري نماز در خراسان جنوبي گفت: حداقل 30 هزار مسجد در کشور کم داريم که در اين راستا بايد گام هاي اساسي برداشته شود.
حابارچی



Yene-de Ene kabe hakynda

Şenbe güni irden (09.-nji Oktoberda) Täze Ggül (Aguzy) Seýýdiý, Almanyň Düren şäherinde 78 ýaşynda aradan çykdy. Merhum1934-nji ýylyň 04-nji aprilinda (Şamsi ýylynda 1313) Türkmensähranyň Kümüşdepe şäherinde eneden dogypdy. Täze Gül Dr. Hudaý-Nazar Seýýdiýnyň maşgalasydy. Ondan bir ogul we bir gyz galdy. Täze Gül Seýýdiy Eýran ynkylabyndan soň ýurdy terk edip çykdy. Ol bosgunlykda agyr günleri başyndan geçirdi. Täze Gül ilden aýra düşsede soňky demine çenli „Ah urup ili gözledi“ we öz goşgylary bilen başyndan geçiren agyr günlerni beýan ederdi. Täze Gülüň aramyzdan gitmegi hasam daşary ýurtlarde ýaşaýan Türkmenleri gaty gynandyrdy we olar Dr. Hudaý-Nazar Seýdiý, ogly Nurjan we gyzy Bibijan bilen bu agyr derdi deñ paýlaşýarlar we olara sabyr dileg edýärler. Merhumyñ ýatan ýeri ýagty bolsun! Jaýy jennetden bolsun!

Merhum Ene käbäniñ (Täzegüliñ) dädesi Hajy han Oguzynyň tussag edilmegini, soňra ölümini eşidip goşan goşgusy:

“Üç ýaşymda äkitdiler atamy,
Dört ýyldan soñ ýok etdiler käbämi,
Şondan bäri meniñ çeken jepamy,
Aýdar bolsam daglar-daşlar ereýär.
Garyp başym dertler bilen ýöreýär.”
*******
Kümüşdepä bagyşlan goşgusy:


«Başlygymyz Nury Magtym, Gökleñi,
Hajy han, Gurban han, ol Kyýat hany.
Elýas ballym bilen ol Kerim jany,
Olary hem gutargyn hudaýym.

İñ yzyndan getirdiler Nepesi,
Dargandyr-da garadagyñ depesi,
Ol onda diýip, hassadyr, öñ hemmesi,
Hassa janym gutargyn hudaýym.

İki rejap atdaşyñ bolan adynyñ,
Ol Tagy, hemsaýa salnan Dawudyñ,
Ýykyñ kärhanasyn, için awydyñ,
Golunda ynsaby bolmaz çaýşygyñ.»
*****************

Agzalan atlar hakyndan:


Nury Magtym- Täçberdi gökleñ (intelligent)- Hajy han Oguzy- Gurban han (intelligent, tuda partyýasyna goşulan Araz Kyýadynyñ dädesi)- Araz Kyýady- Seheng Elýas Magtym- Kerim Muzafferi- Nepes Kemaly (Mämiýany, solçy topardan intelligent)- Hassa (türmeden outran dädesi)- Bir Rejep (Rejep ahun, beýlekisi Rejep Nazeri)- Gara Tagy Mämiýany (Osman ahunyñ döwründe aktiw rol oýnan)- Dawud (Gereýlerden, Hydyr Erjumendiñ dädesiniñ dogany, ol-da tussag edilipdi)- Çaýşyk (Yrza şadan maksat)
*******************

ممالک ایران

برگهایی از تاریخ معاصر ایران

در متن زیر که ملاحظه خواهید نمود مظفرالدین شاه قاجار نخستین بار فرمان تأسیس مجلس شورایملی را صادر می کند. شایان توجه است که در آن ایام عنوان رسمی کشور "ممالک محروسه ایران" بوده و سیستم ایالتی و ولایتی بر کشور حاکم بوده است. به بیانی دیگر هر یک از مناطق کشور با عنوان مملکت نامیده می شد (مملکت خراسان، مملکت گیلان...) و بجای اختیار محدود استانی- در آن موقع سیستم ولایتی حاکم بوده و کشور به نوعی به صورت فدراتیو اداره می شد. نگاهی به یکی از روزنامه های عهد ناصری صدق گفته های فوق است:

اولین مجلس شورایملی ایران

 چهاردهم مهر سالروز تشكیل اولین مجلس شورا یملی در تاریخ ایران است. مجلسی كه ریشه های شكل گیری آن را باید در حوادث مشروطیت جستجو كرد . در تاریخ تحولات سیاسی ایران از صدور "فرمان مشروطیت " به عنوان اولین ثمره نهضت مشروطه یاد می شود . فرمانی که 7 ماه بعد از دستور " تاسیس عدالتخانه " صادر شد.

تأسیس عدالتخانه یامجلس شورا و تدوین نظامنامه یا قانون اساسی و همچنین برقراری حكومت مشروطه از نتایج نهضت مشروطه هستند. مظفرالدین شاه در تاریخ 1284 شمسی «فرمان تأسیس عدالتخانه‌» را صادر کرد. که به شرح زیر انتشار یافت‌.

فرمان تأسیس عدالتخانه‌

"... تأسیس عدالتخانه دولتی برای اجرای احكام شرع مطاع و آسایش رعیت از هر مقصود مهمی واجب‌تر است‌. باید در تمام ممالك محروسه ایران عاجلاً دائر شود، بر وجهی كه میان هیچیك از طبقات رعیت فرقی گذاشته نشود و ... در تمام ولایات دائر و ترتیبات مجلس آن هم بر وجه صحیح داده شود. همین دستخط ما راهم به عموم ولایات ابلاغ كنید.

شهر ذی‌القعده 1322 »

در 8 دی 1285، اولین قانون اساسی ایران مشتمل بر 51 اصل تدوین شد و به امضای شاه رسید.

مجلس جمهوری تورکمنها

مجالس مشورتی (غورولتای تورکمنها)0

در طول تاریخ سیاسی و اجتماعی شان تورکمنها تصامیم حیاتی خویش را در مجالس مشورتی شان اخذ کردند. در غورولتای ها نمایندگان تمامی مردم شرکت کرده و با رأی مساوی، مستقیم و اغلب آشکار تصمیمی را اتخاذ میکردند. و این نمایانگر دمکراسی در جامعه سیاسی این ملت بوده و هست. از مهمترین غورولتای ها می توان به مجلس سران تورکمن در سال 1924 در روستای اومچالی اشاره کرد. نقش و رول این مجالس مشورتی تا به امروز حفظ و ادامه یافته است. نگاهی به ترکیب اعضای رهبری "کانون فرهنگی- سیاسی" از آغاز تشکیل خود بخوبی نمایانگر این مسئله حیاتی است. نمایندگان کانون تصامیم مهم را در شورای مصلحتی اخذ کردند، رهبری کانون نه به دست یک نفر بلکه شورایی مرکب از رهبران بود.

یکی از مهمترین مجالس مشورتی تورکمنها در آستانه دفاع از قلعه "گؤک دپه" و سرزمین تورکمن در مقابل تهاجم اشغالگرانه قشون روسیه تزاری برپا شد. این شورا که به "جمهوریه" معروف بود نقشی اساسی در نحوه دفاع و گرد آوردن رزمندگان داشت. در مورد این مجلس مشورتی گرودوکف که افسر مشاور ژنرال اسکوبلف بود در کتاب خویش بنام "جنگ در سرزمین تورکمن" اطلاع داد. او تأکید میکند که در میان تورکمنها برای خبرچینی به نفع روسها حتی یک نفر را نتوانستند پیدا کنند.

آ.گورگنلی

*********************

ژنرال گرودوکوف

تركمانهای آخال علاوه بر خان‌هایشان كه یا منتخب می‌كردند و یا آنكه موروثاً بود مجلس شورایی نیز داشتند كه نزد خودشان به «جمهوریه» معروف است. این مجلس در واقع پارلامنت كلی تمام تكه‌ها می باشد. این پارلامنت مركب است از مردان محترم اوبه‌ها كه بتوسط خان جهت اینكار تعیین شده‌اند. در اصل این اشخاص هر كدام یك یا دو نفر آق‌سقل به همراهی خود می‌آوردند و علاوه بر آنها در این جمهوریه علمای مذهبی كه «ایشان» می‌ نامند مداخله تام دارند. در این مجالس درباره هجومهای بزرگ، و یا طرز مدافعه كردن و یا حمله بردن و همچنین بعضی امورات داخله و بعضی رسومات و عادات و اعمال مذهبی بحث می کنند. در این مجلس منتهای سعی را می‌كردند كه تمام یكصدا شوند. و اگر هر آینیه در مطلبی آرای مختلف بهم رسد در آن صورت سه‌ روز تمام در آن باب گفتگو نمایند.

تكه‌ها می‌گویند خان، خادم تمام آخال می باشد و احترام او بر تمام مردم واجب است. در صورتیكه آداب و رسوم را بر هم نزند تمامی احكام او باید بدون هیچ گونه موانعی به انجام رسد. ولی اگر یكی از عادات آنها را به هم زند از اطمینانی تا آن وقت به او داشتند از او محروم شده، وی عوض کرده و خان جدیدی بر می گزینند. تغییر دادن عادات آنها بقسمی سخت است كه اگر كسی از رؤسا عادتی را تغییر دهد یا او را بكلی از مجلس شورا خارج می‌كنند یا آنكه او را مجبور می‌كنند كه همان عادات قدیم را دوباره اجرا کند. هر اوبه برای خود یك نفر رئیس و بزرگتری انتخاب می کند و به او در اوقات جنگ به عوض خدمات جنگی لقب‌خانی می‌دهند. وی به واسطه همین لقب در تمام آخال سرافراز است. جهت اجرای احكام قطعی مجلس جمهوریه در هر دهی از آق‌سقل‌های آن ده مجلسی فراهم می‌آورند و آن مجلس را مصلحت می‌نامند.

علاوه بر خان و مجلس مصلحت، تكه‌ها مانند سایر ملت‌ اسلام قاضی نیز دارند كه از روی شریعت حكم جاری می‌كنند، لیكن چون تكه ها در قواعد مذهبی چندان ایستادگی ندارند لهذا قاضیها چندان عظم و تسلطی ندارند و احكامات آنها مجری نمی‌شود مگر به توسط مجلس مصلحت. اغلب كار قاضیها رفع نزاعهای جزئی و شكایت زن از شوهر خود و طلاق و عقد آنهاست. در اوقات جنگ تكه‌ها با روس‌ در تمام آخال دو نفر ملا معروف بوده است اول «كریم‌بردی‌ایشان» كه در تقدس و تقوا معروف بوده است ودرهنگام محاصره گوگ‌تپه كشته شد، دیگری «قربان‌مراد‌ایشان» كه به واسطه رشادت جنگی خود معروف بود. هر دوی آنها نزد خان بسیار محترم و مقرب بودند و در مصلحت‌ها مداخله تام داشتند.

خان و بزرگان اُبه‌ها و قریه‌ها مواجب معینی از ملت داشتند و علاوه بر آن مواجب چهل‌نفر فراَش و یك سرداری كه در خدمتگزاری خان می‌بودند از میان آنها به تفاوت مبلغ هزار‌تومان جمع میشود. تكه‌هایی كه امروز معاصرند با ما، سردارهای ذیل را خاطر دارند كه در عصر آنها بودند: اول قارجا‌ اوغلان سردار آرچمانی كه بعد از فوت او پسرش صالح را به سرداری برگزیدند. بعد از او «قارا ‌اوغلان اونبگی ‌خان» بوده است كه «دوردن» را مسخر کرد. بعد از فوت او دوباره رجوع به خانه و اوبه قاراجا ‌سردار نموده آق‌محمد سردار را معین كردند ولی بزودی او را مغرول كرده و برادرش عوض «صالح‌سردار» را برگزدیند. بعد از او نوبت ریاست و سرداری به «نوربردی‌خان» رسید. تكه‌ها خدمات دو نفر از این سردارها را تعریف می‌كنند، یكی «قارا اوغلان اونبگی» و دیگری «نوربردی‌خان» كه در واقع شخصیت بزرگی داشته و بیش از حد معروف است".

"در اوقات جنگ با تكه‌ها (بخوان تورکمنها. آ.گ) ما یك نفر جاسوس از میان خود آنها نداشتیم.

از کتاب: نسخه خطی «جنگ در تركمانیه» اثر گرودكف. ترجمه مترجم دوره ناصری امان‌الله‌میرزا. موجود در کتابخانه ملی ایران- تهران

(. از سایت: ترکمن دایره المعارفی- ارازمحمد سارلی. انشای متن تغییر داده شد. آ.گ)

چاغالار انه دیلده گورله سین

چاغالارمئز انه دیل ده سایراسئن

 

    دوُقوز آی كؤپ زأحمت لر بیلن گؤوره سینده ساقلان انم! دوٌنیأ ایندردینگ منی. اؤز شیرین جانئنگدان اؤنن مأهیرلی سوٌیدوٌنگدن غانداردئنگ منی. گیجه دیمأنی، گوٌندیز دیمأنی اوقودان غالئپ منی شیدیپ اولالتدئنگ سن. بارا - بارا اولالئپ دیل آچدئم من، اؤورِدن دیلینگ بیلن آز - آزدان گپلأپ باشلادئم. سن انه حؤكموٌنده دیل آچانئما كؤپ بگنیأردینگ، یؤنه من گیتدیگیچه بیر زادئنگ یری نینگ بوُش دئغئنی دوییاردئم.

هوُوا انه جان! دیلیم شیله سایراسادا، هزیل آلئپ یوٌره گیمدأكی دویغولارئمی آیدئپ بیلمه یأردیم، بو یاغدایا نأمه سباپ بوُل دئقا؟ هر حالدا عاقلئم دوُلوپ دوٌشوٌنجأم اؤسدوٌگچه اؤزوٌمدن هم انمدن تامام كؤپه لیأردی. من آصلئمی، كؤكوٌمی، كیمدیگیمی بیله سیم گلیأردی. امما بیلمزدیم. اوُنونگ سبأبی: ای مأهریبان انم، جایی جنّت بوُلان انم، گیجه گوٌندیز یادامانی جانی نئنگ شیره سیندن امدیریپ، اكلأپ، ساقلان انم، سن انه دیلیمی مانگا اؤورتمأندیرسینگ! منینگ آصلئمی، كؤكوٌمی، دیلیمی تاناتماندئرسئنگ!

موٌنگلرچه یئلدان بأری آرقابا آرقا گلن، تارئخئمئزی بزأن بالدان سوٌیجی دیلیمیزی غوُراپ سانگا یتیریپدیرلار، امما سن اؤز عزیز بالانگا یتیرمأندیرسینگ. جان انم! نأم اوٌچین بو میراثی، بو آماناتی مانگا غوُوشئرمادئنگ؟ ادرمن شیر یالی انه لرینگ غایراتی بیلن بیزینگ دیلیمیز شو گوٌنه چنلی دیری غالئپ دئر. نأمه اوٌچین سن بو دیلی اؤزوٌنگه كم لیك بیلدینگ؟

واخ اجه جان! ایندی دوٌشوٌندیم .شو كمچیلیگی، یوٌره گیمینگ ائنجالمایانئنی، دویغولارئم یوٌره گیمده دوٌگون بوُلوپ غالیانئنی. سبأبی من انه دیلیمی بیلمه یأن اكن!

انه جان بو سؤزلری بالانگ طاراپئندان یازغارماق حؤكموٌنده گؤرمأور بلكی زارئن سؤز حاساپ ات.

گل ایندی گچنه اؤكوٌنمأن تأزه أدیملر أده یلی .گِلجك لره اوُیلانایلی .شوُنگا گؤرأ سیز مأهریبان انه لره یوٌزله نیپ یالباریارئن :

چاغالارمئز انه دیل ده سایراسئن.

بهروز ایری/ گنبد قابوس

صحرا غازیاتی. ییل سیزده. سان 349

Gynanç haty

با كمال تاسف مطلع شدیم كه خواهر گرامی و بزرگوارمان تازه گـول اوغـوزی (انه کأبه) همسر جناب آقای دكتر سیدی، بعد از تحمل فشارهای طاقت فرسای ناشی از مهاجرت اجباری، در روز ‏شنبه‏ 2010‏/10‏/09 بدرود حیات گفته اند. این ضایعة ناگوار را به همسر و فرزندان آن مرحوم از صمیم قلب تسلیت گفته، خود را به همراه تمامی تركمنهای خارج از كشور، در غم این بزرگوارِ از دست رفته، شریك میدانیم. یاتان یری یاغتی جایی جنتدن بولسون- غالانلارا صابیر دیله یأریس.

کانون فرهنگی- سیاسی خلق تورکمن

جنگ تحمیلی اول رژیم خمینی به مردم ترکمن

مهدی سامع از کادرهای قدیمی فدائیان در این نوشته از خاطرات و تجارب مربوط به ماه های اولیه ی انقلاب می گوید.

http://www.akhbar-rooz.com/article.jsp?essayId=32807

 

جنگ در ترکمن صحرا و هیات صلح سازمان

با آغاز سال ۱٣۵٨ یورش به دستاوردهایی که مردم در جریان انقلاب به دست آورده بودند ابعاد جدیدی پیدا کرد. واقعیت این بود که دولت مهندس بازرگان در چنین ابعادی خواستار این امر نبود. اما خمینی که قدرت اصلی را در دست داشت هیچ گونه حرکت مستقلی را برنمی تابید. حمله به ستاد شوراهای خلق ترکمن (از این پس ستاد) در همان روزهای اول «بهار آزادی» صورت گرفت و هاشم که مسئول شاخه سازمان بود همراه با تعدادی دیگر دستگیر شدند. ترکمنها در مقابل این تعرض مقاومت کردند و جنگ شهری در شهر گنبدکاوس سبب تقسیم شهر به دو قسمت شد. یک طرف نیروهای کمیته و حزب الهی و طرف دیگر ترکمنها که تقریبا دوسوم شهر را در دست داشتند. قسمت شمال شهر تا مرز اتحاد شوروی سابق و قسمت شمال غربی شهر تا بندر ترکمن در دست ترکمنها و ستاد بود. برای نیروهای سرکوب راه گرگان به گنبد باز بود و از این طریق به طور مرتب نیرو به گنبد فرستاده می شد. از قسمت شرقی هم از استان خراسان نیروهای سرکوبی به سوی شهر تقسیم شده و در حال جنگ روانه بودند. با این وجود ترکمنها زیر مدیریت افراد برجسته ستاد همچون زنده یادان توماج، مخدوم، جرجانی و واحدی که محبوبیت بسیار میان ترکمنها داشتند بر اوضاع تسلط داشتند و روحانی پرنفوذ ترکمنها هم از مسئولان ستاد حمایت می کرد. سازمان یک روز بعد از شروع جنگ با دفتر آیت الله طالقانی از طریق محسن شانه چی و با وزارت کشور دولت آقای بازرگان تماس گرفت و اعلام آمادگی کرد که برای ختم جنگ میانجیگری کند. هم دفتر آقای طالقانی و هم وزارت کشور از این پیشنهاد استقبال کردند. بعد از ظهر همان روز مهدی فتاپور، محسن شانه چی و من رفتیم در خانه ای که فرخ نگهدار زندگی می کرد. من نمی دونم اعضای هیات صلح سازمان را کی انتخاب کرده بود. به هر حال در آن خانه فرخ نگهدار نیمه مخفی و مسلح زندگی می کرد. قرار شد مهدی فتاپور، محسن شانه چی و من با تائید وزارت کشور طرف مذاکره با نمایندگان دولت در ترکمن صحرا باشیم و اشرف دهقانی، امیر ممبینی و مستوره احمدزاده هم در طرف ترکمنها باشند. در آن موقع یعنی روز ۶ یا ۵ فروردین در همان خانه مهدی فتاپور کمربند چریکی اش را باز کرد و ما سه نفر به سمت ساری حرکت کردیم. در فاصله ای که مشغول حل و فصل مسایل جزیی برای حرکت بودیم محسن شانه چی توانست از وزارت کشور یک نامه در تائید این که ما هیات صلح هستیم بگیرد. بحثهایی هم در مورد اعلام علنی اسامی هیات صلح صورت گرفت که من جزئیات آن را به یاد ندارم. ولی اصل فرستادن هیات صلح سازمان رسما اعلام شد. مسئول هیات مهدی فتاپور بود. تا رسیدن به ساری با هیچ مشکلی روبرو نشدیم و در ساری به استانداری رفتیم و با زنده یاد دکتر احمد طباطبایی به طور مفصل صحبت کردیم. دکتر طباطبایی استاندار مازندران بود و البته از اعضای سازمان مجاهدین خلق ایران. وی کمک فکری بسیار کرد و ما شب را در استانداری مازندران گذراندیم. دکتر احمد طباطبایی به ما توصیه کرد که از مسیر اصلی به سوی گنبد نرویم چون به شدت تحت کنترل کمیته ها هست. ما پیشنهاد کردیم که یک نامه به ما بدهد که ما هیات صلح هستیم و ما با این نامه بقیه مشکلات را حل می کنیم. قبل از حرکت من توانستم با زنده یاد حسن محمدی که از مسئولان سازمان مجاهدین خلق در مازندران و گرگان بود تماس بگیرم و مقداری اطلاعات از موقعیت منطقه جنگی از او بگیرم. در بین راه چند بار با افراد کمیته که ایست بازرسی داشتند روبرو شدیم که توانستیم مساله عبور را حل و فصل کنیم و بالاخره به شهر گنبد کاوس رسیدیم. در آن جا به محل استقرار نمایندگان دولت مراجعه کردیم. مسئول هیات دولت و نماینده وزیر کشور زنده یاد دکتر ساعی بود. زنده یادان آقای خلیل رضایی (پدر رضایی های شهید) و آقای ملیحی هم عضو هیات وزارت کشور بودند. محل استقرار ما جایی تعیین شد که دو نفر اخیر زندگی می کردند و بنابرین ما سه نفر چند روز با دو تن از اعضای هیات دولت در یک محل زندگی می کردیم. برادر محسن رفیق دوست هم نماینده کمیته ها و نیروهای مسلحی بود که درگیر جنگ بودند و یک سرهنگ که اسم او به یادم نمانده نماینده ارتش بود. در همان دور اول مذاکره ما پیشنهادات خود را ارایه دادیم. آزادی دستگیر شدگان دو طرف، خارج شدن نیروهای مسلح از شهر و برگرداندن ستاد خلق ترکمن به ترکمنها و پس از آن مذاکره با ستاد برای حل و فصل مسایل منطقه و منجمله بر سر سهم محصول سال ۱٣۵٨.

واقعیت این بود که هیات دولت با این پیشنهادات موافق بود، هرچند که به طور صریح اعلام نمی کردند و تلاش می کردند که به قول خودشان تندروها را قانع کنند. بنابرین مذاکره در عمل چند روز متوقف شده بود. در این فاصله من به قسمت تحت کنترل ترکمن ها رفتم و در مورد شرایط برای آتش بس و قطع جنگ بحث و صحبت کردم. البته این را هم بگم که اعضای هیات سازمان که در قسمت ترکمن ها بودند در مجموع برخوردهای تندتری نسبت به موضوع جنگ و صلح و مذاکره داشتند. به هرحال کار من مشکل بود ولی پس از ساعتها بحث و به خصوص روشن بینی زنده یاد توماج سبب شد که به این نتیجه برسیم که اگر دولت شرایط را قبول کنند، ستاد هم آتش بس و خاتمه جنگ را می پذیرد. اما در طرف مقابل از ایده آتش بس و صلح فقط از جانب نمایندگان وزارت کشور حمایت می شد و گردانندگان پشت صحنه جنگ فکر می کردند با یکی دو ضربه نظامی ترکمن ها را وادار به عقب نشینی می کنند و بنایرین هم نیرو وارد می کردند و هم بر آتش جنگ می دمیدند. هنوز هیچ توافقی صورت نگرفته بود که آقای خلیل رضایی از ما خواست که از ترکمن ها بخواهیم که یکی از دستگیرشدگان که یک سرهنگ ارتش بود را به خاطر درخواست آیت الله طالقانی آزاد کنند. آقای رضایی به ما قول داد که پس از آزادی این سرهنگ حتما برای آزادی تعدادی از زندانیان زن اقدام خواهد کرد. به هرحال قرار شد برای مذاکره پیرامون آزادی سرهنگ یک نفر از ما سه نفر به منطقه تحت کنترل ترکمنها برود. چون قبلا من رفته بودم و مهدی فتاپور هم به علت مسئولیتش باید در آن جا می ماند بنابرین قرار شد محسن شانه چی برود. در این جا آقای رضایی که شاهد تصمیم گیری ما بود خواهش کرد که محسن را نفرستیم چون اگر محسن در مسیر عبور از منطقه جنگی کشته شود در مقابل پدرش شرمنده خواهد شد و پیش نهاد کرد که این بار هم من بروم و من هم به شوخی به آقای رضایی گفتم حتما شما می دانید که پدر من سالها پیش فوت کرده اما بالاخره من هم کشته شوم مادرم به سراغ شما خواهد آمد. به هر حال قرار شد من بروم و همان موقع به راه افتادم و البته آقای رضایی از بعضی افراد موثر که من نمی دانم چه کسانی بودند خواسته بود که تیراندازی ها برای یک ساعت قطع شود و چنین شد. من پس از ورود به منطقه ترکمن ها موضوع را با مسئولان ستاد و رفقای عضو هیات صلح سازمان مطرح کردم و گفتم حتی اگر هیچ امتیازی هم به ما ندهند ما برای حسن نیت به آقای طالقانی بهتر است این سرهنگ را آزاد کنیم. در این مورد هم زنده یاد توماج به کمک من آمد و دیگران را قانع کرد که به سرعت این کار را انجام دهیم. برای آوردن زندانی مورد نظر چند ساعتی نیاز بود و بنابرین من شب را با رزمندگان و رفقایمان در منطقه ترکمن ها گذراندم و فردا صبح همراه با آن افسر ارتش عازم شدم. مشکل ما برای عبور این بود که کمیته ها هر عبور از خط میانی را بدون دلیل زیر رگبار می گرفتند و بنابرین برای عبور باید به میزانی ریسک پذیرفت. خطوط تلفن شهری قطع بود. اما در مواردی امکان برقراری ارتباط تلفنی میسر می شد و از همین طریق زنده یاد توماج توانست به یک نفر که در خط جدا کننده دوطرف داروخانه داشت پیغام بفرستد که زندانی را در همان نقطه تحویل می دهیم. خودش هم تا نزدیک آن نقطه آمد و ما فقط عرض یک خیابان که امکان تیراندازی داشت را رد کردیم و در داروخانه آقای رضایی و یک نفر دیگر منتظر ما بودند و از این که جناب سرهنگ آزاد شده خوشحال شدند و او را تحویل گرفتند و فردای همان روز تعدادی از زندانیان زن با کوشش زنده یاد اقای خلیل رضایی از زندان کمیته ها آزاد شدند. در این میان نکته جالبی هم اتفاق افتاد که بد نیست خوانندگان این سطور آن را بدانند. از لحظه ای که من آن افسر ارتش را تحویل گرفتم تا وقتی به داروخانه وارد شدیم جناب سرهنگ برای من از محاسن و الطاف ترکمن ها صحبت می کرد و بسیار شاکر بود که دستش به خون آن ها آلوده نشده است. اما از لحظه ای که فهمید تحویل نمایندگان دولت داده شده با صد و هشتاد درجه چرخش شروع به بد و بیراه گفتن و دشنام دادن کرد و از این که روز اول با کمک برادران کمیته چی اش به حساب ترکمن های یاغی رسیده اند با ادبیات خاص خودش حرف زد. حرفهای او آن قدر مشمئزکننده بود که آقای رضایی به او تذکر داد که چگونه آزاد شده و بنابرین بهتر است ساکت باشد. همان شب هیات مذاکره کننده دولت به ما خبر داد که طرح آتش بس و ایجاد آرامش فردا اجرا می شود. طرح دولت که مورد قبول ما قرار گرفت چنین بود.

اول یک گردان از ارتش در خط فاصل بین دوطرف قرار می گیرد و چند ساعت به دو طرف فرصت می دهد که نیروهای مسلح خود را از شهر خارج کنند. پس از خروج نیروهای مسلح و اطمینان از این که هیچ یک از طرفین در شهر نیروی مسلح ندارند، ستاد تحویل ترکمن ها داده می شود و همه زندانیان هم آزاد می شوند و پس از آن در مورد مساله زمین و نحوه تقسیم محصول زمین در آن سال بین دولت و نمایندگان ستاد مذاکره صورت می گیرد.

با شروع اجرای طرح سه نفر از رفقای هیات صلح سازمان که در منطقه تحت کنترل ترکمنها بودند به تهران برگشتند و پس از تحویل ستاد شوراها، مهدی فتاپور و محسن شانه چی هم به تهران برگشتند. از آن لحظه به بعد مسئولان ستاد مذاکره را ادامه دادند و من فقط برای حل نهایی آزادی زندانیان در گنبد کاوس ماندم.

آزادی زندانیان از جانب ترکمنها در همان روز اول به طور کامل صورت گرفت. اما کمیته ها و کسانی که پشت جنگ بودند در آزاد کردن ترکمنهای زندانی و رفقای ما که زندانی بودند کارشکنی می کردند و البته در این مورد هم هیات دولت مصر بود که هرچه زودتر همه و منجمله هاشم آزاد شوند. فکر کنم دو یا سه روز طول کشید که چنین امری صورت گرفت. در این فاصله کنترل بسیاری از فعالان ستاد یک کار انرژی بر شده بود. به هرحال با آزادی همه زندانیان من و هاشم عازم تهران شدیم. در ابتدا من رانندگی می کردم. اما پس از طی حدود صد کیلومتر هاشم از من پرسید مگر ماشین مشکلی دارد که آهسته رانندگی می کنی؟ وقتی فهمید که ماشین ایرادی ندارد خواست که جایمان را عوض کنیم و پس از آن با چنان سرعتی رانندگی می کرد که من از ترس به صندلی میخ شده بودم. در آن جاده پر از پیچ و خم و با پرتگاههای فراوان در مواردی سرعت ماشین به حدی بود که من فکر می کردم تا چند لحظه دیگر در قعر دره خواهیم بود و آن لحظات را هیچوقت نمی توانم فراموش کنم. به هر حال بدون هیچ حادثه ای به دفتر سازمان در تهران رسیدیم. بعدها من یک بار دیگر به ترکمن صحرا رفتم. بار دوم نه بر اساس ماموریت سازمانی که بنا به دعوت زنده یاد توماج و پس از توافق ستاد با دولت بر سر میزان تقسیم محصول سال ۱٣۵٨ به آن منطقه رفتم. با توافق بر سر تقسیم محصول آن سال وضع روستائیان بهتر شده بود و بخشی از محصول را هم به ستاد کمک کرده بودند. طی چند روزی که در آن جا بودم به نقاط مختلفی رفتم و شاهد دو یا سه عروسی در روستاهای ترکمن صحرا بودم که در آن سرودهای سازمان و آرم سازمان و عکسهای شهدای سازمان و شهدای جنگ در ترکمن صحرا وجود داشت. به طور کلی در آن شرایط توده مردم آن منطقه به طور کامل از ستاد و تصمیمات آن پشتیبانی می کردند و بیهوده نبود که مزدوران خمینی چهار تن از رهبران ستاد را در یک اقدام جنایتکارانه به قتل رساندند. زنده یادان رفقا شیرمحمد درخشنده توماج، عبدالحکیم مختوم، حسین جرجانی و محمد واحدی در تاریخ ۱۸ بهمن ۱۳۵۸ از سوی سپاه پاسداران انقلاب اسلامی ربوده شدند. یادشان گرامی باد.

Paltak söhbetdeşligi

Paltak söhbetdeşligi

"Köneürgenç türkmenleriniň taryhy we medeniýeti hakynda

Dr. Han Durdy Gurbanow

çykyş edýär.

Güni: Ýekşenbe, 10.10.10, (18-07-1389 ş.)
Wagty: Merkezi Awropa-da sagat 18:00 (Toronto-da 12, Türkiýede19-de) başlanýar.
Ýeri: Paltalk- all rooms-Germany-Turkmen sazly gurrungdeshlik
Goşmaça tema: Eýranda ilkinji gezeg “Türkmenistanyň medeni hepdesi”.
Adminler topory - 2010-10-08

نه برای اعدام

دعوت برای شرکت در مراسم روز مبارزه برای لغو مجازات اعدام

 دهم اکتبر روز فریاد "نه" برای اعدام است

اعـدام نــــه!

«مجازات اعدام نشان خاص و ابدی بربریت است» (ویکتور هوگو ، 15 سپتامبر 1848)

"كانون فرهنگی- سياسی، از مبارزات دمكراتيك، جنبش صلح و جنبشهاﻯ رهايی بخش كليه ملتهاﻯ جهان عليه نيروهاﻯ سلطه گر و رژيمهاﻯ تمركزگرا و شوونيست با تمام قوا پشتيبانی ميكند."

(برنامه و اساسنامه کانون فرهنگی- سیاسی خلق تورکمن)

در سال 1786 در توسکانٍ ایتالیا مجازات اعدام به دست دوک بزرگ ، لئوپولد اول ، لغو شد ؛ در ونزوئلا در سال 1863 ، در پادشاهی پرتقال در سال 1867 ، در آلمان در سال 1949 . هم اکنون در کشورهای اتحادیه اروپا و در بسیاری از کشورهای جهان ، این مجازات غیر انسانی و ضد بشری لغو شده است . (مجازات اعدام در جمهوری تورکمنیستان نیز لغو شد- ایل گویجی)

ج. اسلامی که تنها در سال 2009 ، 388 حکم اعدام را به اجرا گذاشته است و« افتخار » رتبه دوم اعدام در جهان را به نام خود به ثبت رسانده است و در اعدام نوجوانانی که هنگام ارتکاب جرم زیر 18 سال بوده اند ، در پله ی نخست « قهرمانی ننگ » در جهان ایستاده است .

در حکومت جمهوری اسلامی ، قانون مجازات براساس لایحه ی ضدانسانی « قصاص » تنظیم شده است و نگاه به انسان و ضعف های او و مشکلات جامعه و نابسامانی های اجتماعی ، برمدار چرخه ی مرگ می گردد .

برای اعتراض به حکم اعدام و برای مبارزه علیه مجازات اعدام ، شما را فرا می خوانیم هر جا که هستید در مراسم روز جهانی مبارزه برای لغو مجازات اعدام ، 10 اکتبر ، شرکت کنید .

ما در برلین ، در مراسمی که به همین مناسبت در محل « کلیسای شکسته » ، روز شنبه 9 اکتبر 2010 ، ساعت 15 الی 17 برگزار می شود ، شرکت می کنیم .

جمعیت پشتیبانی از جنبش دموکراسی خواهی مردم ایران – برلین

ملت تورکمن که از همان آغاز روی کار آمدن ج.اسلامی قربانیان بیشماری را در راه آزادی، عدالت و ایجاد دمکراسی داده، از پیشگامان جنبش مبارزه علیه دیکتاتوری، ترور، اعدام و شکنجه بوده و هست. اعضا و هواداران کانون فرهنگی-سیاسی خلق تورکمن در آکسیون علیه مجازات اعدام شرکت می کند.

شوونیستیک سیاساتا غارشی گؤرش

ایـل بأهـبیدی بیر ماصلاحات

(شوونیستیک سیاساتا غارشی مدنی گؤرش)

"بی مانی نینگ سؤزی جانینگدان اؤتر،

غیبت ادیپ اؤزی گۆنأگه باتار،

یامانینگ زیانی ایلینه یتر،

نادانینگ پئیداسی اؤزۆنه دگمز."

 ماغتیمغـولی

داشاری یورتلاردا اساسلاندیرلان تـۆرکمن اینترنت سایتلاری نینگ آغلاباسیندا "پارس شوونیزمی"، "شوونیستلر"، "تۆرکمن حالقینی یوق اتمکچی بولیانلار"، "تۆرکمن دیلی نینگ، دأپ- دسسوری نینگ کؤکۆنه پالتا اورماقچی بولیانلار" دیین أهنگدأکی ماقالالارا دوش گلرسینگ. ماقلالاردا کؤپلنچ شوونیستلرینگ پریملری باراسیندا صؤحبت ادیلیأر، یا-دا بو مسئله بیلن باغلانشیقلی بیر فارس شوونیستی نینگ سامراماسینا بیر تۆرکمنینگ پارسچا جوغاپ برشینه غابات گلیأرسینگ. شئیدیبم توریار بیر آلا-غالماغال، حاقلی کیم، نأحاق کیم بیلمأن غالیارسینگ. حاقلی بولسانگ-دا نأحاق بولوپ چیقیارسینگ، سبأبی بیزینگکیلر ادیل شوونیستلرینگ ایسلأنینی ادیأرلر. اولارینگ غوران دوزاغینا دۆشیأرلر. "اگر- ده اولار بیزینگ دیلیمیزی یوق اتمک ایسلیأرلر" دییأن بولساق، اوندا نأمه اۆچین یئنه اولارینگ دیلینه یازیاریس، مونونگ اؤزی ایلکینجی نوباتدا اؤز انه دیلیمیزی أسگرمه یانیمیزی آنگلادمایارمی؟

هر بیر ملتینگ دیلی نینگ، دأپ-دسسوری نینگ، عمومان میللی کیملیگی نینگ اؤسمگی دؤولت درجه سیندأکی آلادالارا باغلی. بیز تۆرکمنلر اۆچین تۆرکمنیستان اتالون، اورینتاتسییا، باشغاچا آیدانیمیزدا قبله گأه بولمالی. اول یرده دؤولت درجه سینده گؤرۆلیأن مدنی چأره لر داشاری یورتلاردا یاشایانلار اۆچین اولی غالاووز/یول گؤرکزیجی بولمالی. یؤنه غینانساغام تۆرکمنیستانا باش بولوپ اوتورانلارینگ اؤزلری تۆرکمن دیلینی سیلامان، حالقارا ماصلاحاتلاردا هنیزم روس دیلینده گـۆرلأپ دورسالارنأتجک. تۆرکمنیستان بیلن غونگشی ایران هم آوغانیستاندا یاشایان تۆرکمنلر اونسونگ نأدیپ بو دؤولتلرده حرکت ادیأن شوونیزمینگ پنجه سیندن حالاص بولسونلار؟ کأماحال اؤز آتا-بابا دأپلریمیزدن شئیله بیر داشلاشیپدیریس ولین حودای ساقلاسین. کأبیر تۆرکمن بیر-بیرلری بیلن دوشوشانلاریندا: "سلام آقای..." دیییپ، ارککلیگه گلیشمیأن "پاق دا- پاق" یۆزلریندن اؤپۆشیأرلر. تۆرکمنلرده سالاملاشمانینگ اؤز قاداسی بار. حاتتا اوتوروپ تورمانینگ اؤزۆنه ماحصوص دأبی بار. بولاردان حابارسیز آداملارینگ تۆرکمن مدنییتیندن داشدا غالاندیغینا نأمه دییجگینگی بیله نوق. بو دییسنگ غییناندیریجی فاکت.

شوونیزیمینگ آوولی زأهری نینگ بیزینگ آرامیزدا یایرامغیندا کیم/کیملر گۆنأکأر؟ پارسلار-آ اللریندن گلدیگیندن اؤز ماقصاتلاری نینگ اوغروندا "جان چکیأرلر"، یؤنه بیز نأدیپ اونونگ اؤنگۆنده دورمالی؟ نأدیپ بو بلا-بترینگ کؤکۆنه پالتا اورمالی؟ بو دییسنگ درواییس مسئله.

اگر بو گؤرشده اوق-یاراغدیر مادَی گۆیجۆمیز چاتماسا، آزلیق ادیأن بولسا اوندا حاص بولماندا پارسلارینگ اؤز اوصوللاریندان پئیدالانمالی. یاغنی بیزینگ دیلیمیزی یوق اتمکچی بولیان بولسالار، اوندا اونگا غارشی دیلیمیزی برک غورامالی. مونی بولسا انه دیلیمیزده یازماق بیلن عامالا آشیرمالی. اگر- ده اولارینگ سامرامالارینا جوغاپ برجک بولوپ، پارسچا یازیبرسک اوندا دورا-بارا اؤز دیلیمیزی، تاریخیمیزی، دأپ-دسسورومیزی اونوتماریسمی؟ ترسینه اگر- ده بیز اؤز انه دیلیمیزی اؤورنمأگه و اؤورتمأگه سینانشساق شونونگ اؤزی اولی سؤوش، گؤرش بولوپ بیلر. الینده حأکیمیت، گۆیچ و مادَی سریشده بولان ایران حؤکۆمتی، تۆرکمنلره غارشی هر گۆن دیین یالی مکیرلی پلانلار دۆزۆپ، اونی عامالا آشیریپ گلیأر. بیز بولسا اونگا غارشی دورماغینگ یرینه، اولاری پاش اتمِگینگ هم گؤرش یوللارینی اویلانماغینگ دره گینه، ینه-ده آلدیغیندان پارسچا یازیپ، باشاغایلاپ یؤرسک، اولارینگ ماقاصادینا قوللوق اتدیگیمز بولمازمی؟ اولارام: "قاح-قاح" اوروپ، حـِشلله قاقیپ، بیزینگ اۆستۆمیزدن گۆلمزلرمی!

دوغرودانام پارس شوونیزمی نینگ حاوپونی دپأمیزده "دوموکلس"ینگ غیلجی یالی دوییان بولساق، اوندا حوکمانی صوراتدا تۆرکمنچه یازیپ، تۆرکمنچه گـۆرلملی. چاغالاریمیزا مونی اندیک اتدیرملی. شئیله اتسک اوتاریس، یوغسا اوتدوران بیز بولاریس. بیزینگ اولارینگ ماقالالارینا تـۆرکمنچه بریأن جوغابیمیزی کؤر بولوپ ترجیمه ادرلر. نأمه، حأضیر تهراندا ایچالیلیق غوللوغیندا تۆرکمنچه ماقالالار ترجیمه ادیلمیأرمی؟ البته ادیلیأر. ایکی-ده بیر "آی پارسلار ایـِدیأرلر، بـِیدیأرلر" دییمک بیلن آلجاق غالامیز بولماز. تۆرکلرده "دینسیزینگ حۆتدأسیندن ایمانسیز گلر" دیین آتا سؤزی بار. شونگا گؤرأ اولارا اؤز یؤنتمی/ اوصولی بیلن غایتارغی برملی. اوندان-دا بتر، میللی کیمیلیگیمیز حاقینداقی داوامیزی/گؤره شیمیزی حاص یوقاری تاپغیرلارا یتیریپ، میللی تاریخیمیزینگ غادیملیغی، بایلیغی، دیلیمیزینگ اولارینگقیدان اۆستۆنلیگی، داپ-دسسورلاریمیزینگ انسانپروردیگی، اگین-اشیکلریمیزینگ گؤرکانادیغی بارادا برک آیاق دیره ملی.

دیلیمیزینگ بایدیغی حاقیندا بیرنأچه میثال: پارس دیلینده "کؤینگه"پیراهـن دییأرلر( پیر = غارری، آهن = دمیر)، مونونگ نیره سی کؤینک بولیار؟! تاوشانا (خرگوش) دییأرلر )= اشک غولاق)، غارپیزا (خربزه =اشک-گچی) دیییأرلر. آزال(گاو آهـن= دمیر سیغیر)، دمیر صاندیغا (گاو صندوق= سیغیر صاندیق) دیییأرلر. پارسلار بیر توپار سؤزی اییمک "خوردن" ایشلگی (فعل) بیلن آنگلادیارلار: (سوو ایچدیم= آب خوردم، چؤرک ایدیم= نان خوردم، ساویقلادیم= سرما خوردم , ییقیلدیم= زمین خوردم، آلداندیم= گول خوردم...) "شیر" سؤزۆنی هم ایچیلیأن "سۆیت"، هم "یولبارس" هم- ده چۆرنۆک (شیر آب) اۆچین اولانیارلار. آت تاپمادیق زاتلارینا بولسا اونوگ شکلینه گؤرأ بیر زات آیدیپ قویبریأرلر: (حوز= تگه لک بولانی اۆچین= گردو)، آرمیت= گل+آبی، دادرانگ= خر مهره، لـِنگچ= خرچنگ، خردل... غاراض ساناسانگ ساناپ اوتورمالی. بولاردان ماقصات دیلیمیزینگ بایلیغیندان بیریکی میثالی آغزاماق.

کأ واغت گنگ غالیارسینگ، کأبیریمیز باریپ آفریقادا، لاتین آمریکادا مشهور آداملارینی تانییاریس اما آبا سرداریمیزی، نوربردی حانیمیزی، غاوشوت حانیمیزی، قیات حانیمیزی، جۆنیت حانیمیزی، غایغیسیز آتاباییمیزی، آیتاکوفلاریمیزی... تانامیزوق، اولارینگ آتلارینی اشیتمه دیکلریمیزده بار. "صایات حان عایالمی ارککمی؟" دیینگده "البته ارکک" دییپ جوغاپ برنلریمیز-ده بولمادیق دأل. اونسونگ اؤز کیملیکلریندن شئیله داشلاشانلارا حالقینگ اقبالینی نأدیپ اینانجاق؟

"کؤپ سؤز قرانه" یاراشار دییلـِنی. سؤزی اوزادیپ اوتورمالینگ. "اؤزۆنی تانان ولی" دییپدیرلر. باشدا اؤزۆمیزی تاناپ، اونسونگ حالقینگ آر-نامیسی اوغروندا گؤرشملی. باشیمیز دیک بولار یالی، دؤوشومیز غایشار یالی آتا-بابالاریمیز أر ایشینی بیتیرندیرلر. اولارا بویسانماق گرگ. اولاری ایندیکی نسله یتیرمک اوندانام حاص گرک.

سؤزۆمی بییک ماغتیمغولی نینگ سؤزلری بیلن باشلاپدیم، اونونگ سؤزلری بیلنم جمله یأرین:

"ماغتیمغولی گؤردۆنگ یاغشی، یامانی،

یالانچینینگ بولماز آنتی، ایمانی،

ایراق ایـِله، بارسانگ آلماز میحمانی،

هر کیمینگ اؤز ایلی، واطانی یاغشیدیر."

آقمیرات گۆرگنلی

ملی تاریخیمیزینگ صاحیپالاریندان

ملی سردار جۆنیت حانینگ گؤره شی

جۆنیت حان (۱۹۳۸-۱۸۶۰)0

تاریخ تـۆرکمنلره غاضاپلی باقدی. هـر بیر تاریخی دؤویرده، هـر بیر اؤسۆش تاپغیردا تـۆرکمن جمغیـیتی بیرلشیپ، کسگیتلی اؤسۆش فورماسینا ایه بولوپ باشلاندا، داشقی گـۆیچلر، اولی واقعالار اونی باشلانغیجیندا بوغدی. بو دینگه ۱۹۱۷-نجی ییلدان اوزالقی دؤویرده، تـۆرکمنلرینگ روس پاتیشیسینا غارشی گؤرشلر و ۳۰-۴۰ ییللاپ کلونییال ظلم آستیندا ساقلانماغینا و تـۆرکمنیستاندا ۱۹۱۷-نجی ییلدان سونگقی واقعالارا دگیشلی بولمان، ایسم شئیله -ده ۱۹۲۹-نجی ییلدا باشلانان مجبوری کوللکتیولشدیریش بیلن باغلانشیقلی واقعالارا هـم دگیشلیدیر. تـۆرکمنلر اینقیلاپ و گراژدانلیق اورشی ییللاریندا (آقلار بیلن غیزیللارینگ آراسینداقی اورش یئللاری)، آچلیق و بوسا-بوسلوقلاردان دینیپ، یانگجا غورلان تـۆرکمنیستان دؤولتینه بیرلشن و پاراحاتچیلیقلی غورلوشیق دؤورینه گچیپ باشلان بیر واغتیندا، بو گزک اوبا حوجالیغی مجبوری کوللکتیولشدیریش و شونونگ اساسیندا بای-کولاکلاری صیـنپـی گؤرش اساسیندا یوق اتمک سیاساتی، توتوش دورموشینی و یوردونگ اقتصادییتینی دۆیپلی چایقادی، شول ساندا تـۆرکمن جمغییتچیلیک-سیاسی اؤسۆشینی ۴۰-۵۰ ییل غایرا سالدی. اما بئیله یاغدایا بویون اگمدیکلر، اونگا غارشی گؤرشنلرم یورتدا آز بولماندی. شولاردان جۆنیت حانینگ غوزغالانگینی آلیپ گـؤریأریس

حاص دولوسی

اعتراف ا.ن به حقانیت کشت دسته جمعی

احمدی نژاد به حقانیت کشت دسته جمعی اعتراف کرد

تغییر شیوه کشت و مدیریت مشترک کشت در دستور کار دولت قرار دارد

جنگل های سرسبز این استان یک مشکل فنی برای گردشگری است.

در راستای اصلاح روشهای آبیاری 300 هزار هکتار اراضی استان آبیاری شدند

آشوراده کیش دوم می شود

محمود احمدی نژاد در سفر اخیر خود به مرکز استان "گلستان" گرگان در گفتگوی زنده با مردم این استان توسط تلویزیون وعده های سرخرمن خویش را تکرار کرد.

جنگل های سرسبز این استان را یک مشکل فنی برای گردشگری است!

در ایرانی که بیش از یک سوم جغرافیای آن خشکی و کویر است، جنگلهای سرسبز شمال تنها مکانی است که گردشگران را از نقاط مختلف کشور به اینجا می کشد. طوری که بنابه سایتهای تورکمن در این استان، بیش از یازده میلیون گردشگر تاکنون از این استان دیدن کردند. حالا رئیس دولت ایران می گویند که جنگلها مانعی است برای گردشگری. البته این را هم به حساب سخنان پرمغز ایشان گذاشت!

آبیاری زمینهای کشاورزی

ایشان به مسئله آبیاری زمینهای کشاورزی اشاره کرده، ادعا کرد که اگر دولت ایشان سرکار نیامده بودند آبیاری اراضی مزروعی تا سی سال طول می کشید. گویا ایشان فراموش کردند که برای آبیاری زمینهای کشاورزی ایادی رژیم در منطقه، تمامی دریاچه های طبیعی خشک شده اند، رود گرگان نیز چندین سال است خشک شده است. ولی ا.ن ادعا میکند که در راستای اصلاح روشهای آبیاری 300 هزار هکتار اراضی آبیاری شدند!! البته دم خروس از سخنان ایشان نمایان شد که " امیدواریم بخش مربوط به گلستان نیز سرو سامان گیرد" و امید و آرزو بودن ادعای خویش را بر زبان راند

حقانیت کشت دسته جمعی

به این قسمت از سخنان ایشان توجه فرمائید: "وی کوچک بودن قطعات اراضی کشاورزی را از جمله مشکلات عنوان و اضافه کرد: هرچه جلوتر رویم قطعات اراضی تقسیم و کوچکتر می شود و راندمان پائین می آید. تغییر شیوه کشت و مدیریت مشترک کشت در دستور کار دولت قرار دارد و این طرح بخاطر شرایط و سابقه کشاورزی در دست گرگان می تواند اجرا شود."

آن موقع که ستاد مرکزی شوراهای تورکمنصحرا با شدت تمام شیوه کشت دسته جمعی را بکار می بست مگر شماها نبودید که مسئولین ستاد شوراها توماج، مختوم، واحدی و جرجانی و... را ناجوانمردانه دزدیده بدون محاکمه وحشیانه به قتل رساندید و ستاد را لانه فساد نامیده آنرا با گلوله های تانک چیفتن با خاک یکسان نکردید؟ مگر در نتیجۀ سیاست درست کشاورزی "ستاد"، سرزمین تورکمن به "سرزمین شوراها" مبدل نشده بود. چه شد که حالا به حقانیت این سیاست اعتراف می کنید. این معنایی جز به بن بست رسیدن سیاست خانمان برانداز کشاورزی شما نیست.

توسعه شیلات: ا.ن در سخنان خود به توسعه شیلات نیز اشاره کرد. آیا فراموش کرده اید که چسان دریا را از خون جوانان بیکار تورکمن که برای امرار معاش خانواده به صید پرداخته گلگون ساخته اید؟ آیا فراموش کردید خشم مردم چپاقلی را، آیا دستگیر شدگان را به آغوش خانواده شان بازگردانده اید؟ آیا از صدور خاویار به خارج از کشور سهمی هرچند اندک به صیادان پرداخته اید؟ آیا به تعاونی های مستقل صیادان را برسمیت شناخته اید؟ آیا صیادان پیمانی را رسمی کرده اید؟ آیا بیمه صیادی را در مورد تمامی صیادان تورکمن اعمال کرده اید؟ و هزاران آیاهای دیگر که نشاندهنده غارت دولت شما و ایادی تان در دریا می باشد. با این احوال چگونه از توسعه شیلات دم می زنید؟ .

تولید پنبه: زمانی سرزمین تورکمن را بخاطر تولید انبوه پنبه "سرزمین طلای سفید" می نامیدند. ولی به یمن سیاست خانمان برانداز کشاورزی دولت شما سطح میدان کشت پنبه کاهش یافته، کارخانه های پنبه پاک کنی به خرابه مبدل شدند. ایادی رژیم بجای کشت صنایع استراتژیک در منطقه در زمینهای غارتی خویش به کشت محصولاتی نظیر دانه های روغنی و حبوبات و غیره میپردازند. با این اوصاف چگونه می توان از قطب تولید پنبه در منطقه سخنی به میان آورد. از توزیع تخم پنبه، کود، امکانات تکنیکی حتی سوخت خبری نیست. دیون و بدهی کشاورزان به بانکها آنها را بیچاره و زبون ساخته است. حالا ایشان با کمال پرروئی ادعا می کنند که از کشت پنبه حمایت می شود.

اشتغال: همین دیروز نماینده خامنه ای در گرگان نورمفیدی اعتراف کردند که مردم ازمحرومیتهای زیادی رنج می برند، تعداد بیکاران منطقه بحدی زیاد است که داد مسئولین را در آورده است. بیکاری با خود انواع و اقسام جنایات دزدی، فساد، فحشا و اعتیاد و قاچاق مواد مخدر را به همراه می آورد. حالا مقامات رسمی کشور دم از گلستان بودن منطقه زده ا.ن مدعی می شود که سالانه 1.2 میلیون شغل در کشور ایجاد شده است. (انصاف دا یاغشی شئی دیر!!)

آشوراده کیش دوم می شود. دولت بالاخره توانست این جزیره را به مردم برگرداند. (به کدام مردم!!) تفسیر این بخش از سخنان ایشان را به خوانندگان وامی گذاریم.

در خاتمه سخنان امام جمعه شهرستان آق قلا آخوند عبدالحی میرزاعلی را در دیدار امروز ایشان با وزیر تأمین و رفاه اجتماعی ا.ن صادق محصولی می آوریم قضاوت با شماست.

"خدمات ارزنده دولت نهم وبه تبع آن دولت دهم در انجام كارهای عمرانی ورسیدگی به مناطق محروم قابل قیاس با دولت های دیگر نیست."

سینچی

غیسساغلی حابار- شاهیر آرادان چیقدی

تـورکمن ادبیاتی نینگ آسمانیندان یئنه بیر ییلدیز ســۆیندی

قاوشان حابارا گؤرأ شاهیریمیز آرازمحمد آرازنیازی اوزاغا چکن کسل ضرارلی آرادان چیقیپدیر.

مرحومینگ یاتان یری یاغتی، جایی جندن بولسون. غالانلارا صابیر دیله یأریس.

تورکمن حالقی نینگ مدنی و سیاسی اوجاغی

 2010 / 5-نجی اوکتبر

از لابلای اخبار

خبرها و تفسیرها

نگرانی از فشار بیش از حد رژیم در امحای زبان ملی مان

بطوریکه طبق شواهد موجود, امروز بسیاری از کودکان ترکمن حتی برادر و خواهرها با همدیگر بزبان فارسی صحبت میکنند و متاسفانه در جامعه آنچنان سیستمی را جمهوری اسلامی برقرار کرده است که همگان برای برخورداری از امکانات مهم تحصیلی و دولتی و شغلی ناگزیر به تسلط کامل به زبان فارسی می باشند. از این رو, همانگونه که می بینیم مسئله زبان در ایران صرفاً یک وسیله ارتباطی میان اقشار مختلف مردم نبوده, بلکه آن دقیقاً ابعادی سیاسی دارد و نادیده گرفتن این نکته میتواند در آتیه لطمات روحی جبران ناپذیری را بر ملیتهای غیر فارس کشور وارد آورد. ...

منبع: فیس بوک آی جمال ترکمن

*************************************

رژیمی ادعا میکند بهترین رشد اقتصادی را داراست، ایرانی که صاحب این همه منابع طبیعی است، دولتش دست از گدایی برنمی دارد. حکومت با جمع آوری صدقات می خواهد به مردمی که خود محرومند کمک کند و تازه منت هم می گذارد

پایگاه خبری ایتنا نیوز: همزمان با روز هشتم مهرماه روز جشن عاطفه ها، زنگ عاطفه ها به صورت نمادین باحضور کلیه مسئولین اجرایی شهرستان آق قلا درهنرستان امام صادق (ع) نواخته شد و دانش آموزان آق قلائی با برپایی صندوقهایی در آموزشگاه ها و حضور در صندوقهای كمیته امداد با هدایای نقدی و غیر نقدی خود به کمک دانش آموزان نیازمند شتافتند و شادی خود را با هم تقسیم كردند.

همچنین در بندرترکمن نیز به منظور جهت تامین بخشی از مایحتاج دانش آموزان نیازمند و فرهنگ سازی این امر مهم در بین دانش آموزان و مردم عزیز مراسم جشن عاطفه ها همزمان با سراسر کشور با شعار « مهر دیگر آغاز کنیم » با حضور صادقی معاون فرماندار شهرستان بندرترکمن، مسئولین ادارات و نهادها ، دانش آموزان و اقشار مختلف مردم با شور و حال خاصی برگزار گردید.

گفتنی است این مراسم با استقرار 10 چادر بصورت ثابت و 2 اکیپ سیار با همکاری صدا و سیما، کمیته امداد امام خمینی (ره)، آموزش و پرورش و نیروی مقاومت بسیج شهرستان جهت جمع آوری کمکهای نقدی و غیر نقدی مردم این شهرستان برگزار شد.

********************************

سایت آینده نیوز نزدیک به پسر رفسنجانی: نگاهی به شرایط اقتصادی جامعه ایران در دوران احمدی نژاد نشان می دهد که اختلاف طبقاتی در جامعه به شدت افزایش یافته است تا آنجا که مطابق با آمار رسمی، ۴۸میلیون نفر یا دوسوم خانوادههای ایران زیر خط فقر قرار گرفتهاند.

*************************

حاکمیت ایران در دریای خزر به پایان می رسد:

تغییر پرچم ۱۰ کشتی دیگر ایران در خزر!

دبیرکل اتحادیه مالکان کشتی ایران از تغییر پرچم ۱۰ کشتی دیگر از ناوگان دریایی ایران در دریای خزر طی روزهای اخیر خبر داد و تأکید کرد که با ادامه این روند، حاکمیت دریایی ایران در خزر از بین خواهد رفت.

***************************************************

پیام خامنه ای به مراسم تبدیل دانشگاه به گورستان

بسمه تعالی

دانشگاه شاهد، خود گلخانه‌ئی عطرآگین است و امید است با قدوم این شهیدان بیش از پیش منشأ خیر گردد.

پایگاه خبری ایتنا نیوز: پیكر پاك سه شهید گمنام همزمان با شهادت امام جعفرصادق(ع) پس از تشییع بر دستان مردم ولایتمدار علی آبادكتول در دانشگاه آزاد اسلامی این شهرستان به خاك سپرده می‌شود.

ایرنا: رییس جمهوری سرزده در مراسم تشییع پیكر دو شهید گمنام دفاع مقدس در دانشگاه شاهد شهر ری شركت كرد.

**************************************

بخشدار بخش مركزی گنبد كاووس 11 ماه بدون بخشدار مانده

پایگاه خبری ایتنا نیوز: عبدالله رستگار نماینده گنبدكاووس در مجلس گفت:بخشدار بخش مركزی گنبد كاووس 11 ماه پیش بازنشسته شده و 8 ماه است كه شخصاً پیگیر مسئله هستم اما تاكنون به این موضوع رسیدگی نشده است.

*********************************************

به گزارش ایران ترکمنلری به نقل از ایرنا، از سوی واحد هنرهای تصویری حوزه هنری استان گلستان،‌ كار تولید فیلم مستند 'فرزند گینگ جای' كه به زندگی و شخصیت شاعر معروف تركمن مختومقلی فراغی می پردازد،‌ به پایان رسید. مختومقلی فراغی شاعر ایرانی تركمن است (قبلا که مراسم هفته مختومقلی را غدغن می کردید حالا چه شده که اینقدر مختومقلی دوست شدید و او را ایرانی می نامید؟!) 

*********************************************

خبرگزاری هرانا – در طی نیمسال اول سالجاری 1630 نفر از فعالین سیاسی و مدنی و شهروندان معترض بازداشت شدند.

به گزارش واحد آمار، نشر و آثار مجموعه فعالان حقوق بشر در ایران ، در طی نیمسال اول 25 فعال رسانه ای، فرهنگی و مطبوعاتی 140 نفر از اقلییت های مذهبی که شامل بهائیان، مسیحیان، اهل سنت و دراویش هستند بازداشت شدند.

خبرگزاری هرانا - در روزهای گذشته حکم اعدام حبیب‌الله گلپری پور، جوان بیست و هفت ساله‌ی سنندجی از سوی دیوان عالی کشور تایید شد. گلپری پور در تاریخ دوم اردیبهشت ماه ۱۳۸۹ به اتهام محاربه از طریق فعالیت تبلیغی و عضویت در یک حزب مخالف نظام به استناد ماده‌ی ۱۸۶ و ۱۹۰ قانون مجازات اسلامی از سوی دادگاه انقلاب مهاباد به اعدام محکوم و در شهریورماه این حکم توسط دیوان عالی کشور تایید شد.

************************

اطلاعیه جبهه دمكراتیك مردمی احواز

انسانهای ازاده جهان

سازمانهای حقوق بشر

ملل تحت ستم و اشغال شده توسط رژیم اشغالگر ایران

رژیم اشغالگر ایران که در شرایط کنونی بیش از همیشه در سراشیبی سرنگونی قرار گرفته است صبحگاه 28 سپتامبر 2010 با حمله وسیع و همه جانبه نیروهای امنیتی هار شده خویش به ملت عرب احواز تعداد زیادی از شهروندان عرب احوازی را بازداشت نموده و به مناطق نامعلومی منتقل کرده است.

این جنایت شونیسم فارس در شرایطی صورت می گیرد که رژیم اشغالگر ایران روز 19 سپتامبر حسین غزی 35 ساله شهروند احوازی شهر محمره را در زندان کارون احواز اعدام نمود.

این درحالی است که با اعتراف نیروهای قضایی رژیم در احواز 20 سپتامبر سه شهروند احوازی دیگر در زندان کارون شهر احواز اعدام شدند. همچنین در تاریخ 22 سپتامبر ، نیروهای امنیتی رژیم اشغالگر ایران با حمله به خانواده اقای منصور سودانی از رهبران جبهه دمکراتیک مردمی احواز در شهر احواز ( کوی انقلاب – حی الثوره) ، خواهان بوجود اوردن جو رعب و وحشت در میان خانوادهای فعالین سیاسی و نزدیکان انان است.

*******************************************

Täze neşir:

Ýakynda “Gün” neşirýatynda belli türkmen ýazyjysy, Magtymguly adyndaky döwlet baýragynyň eýesi Tirkiş Jumageldiniň täze kitaby çykdy. (Has dolusy Azatlyk Radiosynyň saýtynda)

*******************************

Rejep Elýasiýan! (Kölendäki Medeni jemjyýet hakynda)

Dogrysy, her bir serişte hakda ýazyljak bolsa, ylaýtada şol makala, köpçilige hödirlenjek bolsa, ilki bilen, ol zat doly öwrenilmeli. Oňa degişli information we bar materiallar, ýygnanyp, ölçerlip gözden geçirilmeli. Diýmek köpçülige, hem-de galama, hormat goýmaly.

Jogapkärçilik duýgysyna daýanmadyk makala, ynandyryjy häsieti bolman eýsem bir garalanan kagaza öwürlýär,hem-de okyjynyň ünsüni üzine çekip bilmeýär. Şonuň üçin- hem ýazylýan makala belli bir ylmy häsietlere, şol sanda aýdyň we dogry, hem düşündiriji maglumatlara eýe bolmalydyr. (Has dolusy: T.Sähramedia saýtynda)

************************

نظرخواهی درباره تشکل فرهنگی در خارج از کشور توسط وبلاگ گفتمان ترکمن با علاقه خاصی توسط بیان کنندگان نظریات دنبال میشود.

********************************

چال- چؤرگ وبلاگیندان ایکی سانی دگیشمه

کورپه اوغلوم ایلکینجی گون مکدبه گیدیپ اویه غایدیپ گلنده اوندان : «اوغلوم مکدپ ناحیلی ؟

آموزگارینگیز غووی می ؟»دییپ سورادیم.

اوندا اوغلوم مانگا:« دده مکدپ- اّ .. غووی یونه آموزگاریمیز هیچ زات بیله نوق !» دیدی.

من مونگا گنگ غالیپ اوناحیلی به یله؟ دیدیم!

اوندا اول مانگا :« آموزگاریمیز «این چیه ؟» دییپ بار زادی بیزدن سورایار » دیدی

*****************

دوین غونگشی میزینگ عیالی پتیر بیشیریپ غونگشی لاره پایلاپ یوردی . بیزه ده بیر كسیم گتیردی . اوغلوم پتیری آللاندا :« ساغ بول همسایه« قابول» بولسین» دیدی. اول هم آمین دیپ :« آی ... ارتیر قیزیمینگ كنكور امتحانی بار شونینگ اوچین پایلاپ یورین » دیدی . اوغلوم اونگا : « ها... اوندا « قبول » بولسین دیدی!

حابارچی

هفته تورکمنیستان در گرگان

بعداز 20 سال بالاخره تورکمنستان توانست در ایران روز فرهنگی اش را برگزار کند

در سطح گلستان كه بماند حتي در خود شهر گرگان دريغ از يك پارچه و تراكت در مورد برگزاری هفته فرهنگی تركمنستان

آیا هنرمندان زن تورکمنیستانی را مجبور به پوشش اسلامی کردند؟

درست از فردای استقلال کشور تورکمنستان در اکتبر 1991 جمهوری اسلامی با همه توش و توان خویش سعی کرده و میکند تا جا پا و نفوذ خویش را در این کشور باز کند. به بهانه مختلف در شهرهای گوناگون تورکمنیستان روزها و هفته های فرهنگی برگزار کردند، مراکز نشر کتابهای اسلامی راه انداختند، نیازوف، یکی از روستاهای ماری را رفسنجانی نامگذاری کرد، سفارت ج.اسلامی تا آنجا جولان داد، آنچنان تبلیغات اسلامی براه انداخت که بالاخره کاسه صبر آشغابات به پایان رسید و در سال 96 رایزن فرهنگی ایران در ترکمنستان را بست. با این حال ج. اسلامی با اعزام آخوندهای تورکمن وابسته به دربار، برگزاری تورهای سفر به مناطق مذهبی ایران بطور رایگان برای تورکمنستانیها اقدامات تبلیغاتی خویش را تشدید میکند.

در مقابل، در این همه سالها نه تنها مقامات رسمی تورکمنیستان و نه اتحادیه انسانی تورکمنهای جهان نتوانستند و یا نخواستند در بین تورکمنهای ایران برنامه ای فرهنگی برگزار کنند. یکی دوبار هئیت نمایندگی فرهنگی (متشکل از خوانندگان و هنرمندان تئاتر) به ایران سفر کردند ولی به آنها تنها در شهرهای فارس نشین اجازه هنرنمایی داده شد.

اینک پس از گذشت20 سال، اولین بار روزهای فرهنگی تورکمنیستان نه در شهر مرکزی تورکمنها یعنی گنبدقابوس و یا شهرهایی نظیر بندرتورکمن و آق قالا بلکه در شهر گرگان برگزار می شود.

سفیر محترم تورکمنستان در ایران جناب آقای ساپارمحمد قوربانف بالاخره بخود زحمت داده از کرسی سفارتشان چند روزی بلند شده به یکی از شهرهای نزدیک سرزمین تورکمن یعنی گرگان آمدند. یاد مرحوم قلیچ قلیف بخیر که بیچاره در سالهای جنگ جهانی دوم پای پیاده با اسب و گاری روستاهای تورکمنصحرا را از نزدیک مشاهده کرده بود و تلاش میکرد آرامگاهی برای مختومقلی برپا نماید. باغشی ساخی جبار و نبات نورمحمدوا را برای اجرای کنسرت به کومیش تپه و گنبد آورده بود.

استاندار استان "گلستان" در دیدار روز یکشنبه خویش با قوربانف (به نقل از ایرنا) به مشترک بودن دین اسلام بین دو کشور ایران و تورکمنیستان اشاره کرده، از مردم تورکمن با عنوان قوم یاد کرد

خبری ایتنا نیوز: باحضورهیئت 40 نفره فرهنگی کشور ترکمنستان در ایام فرهنگی این کشور دراستان گلستان، جاذبه های فرهنگی و تاریخی و گردشگری، صنایع دستی قوم ترکمن دراین استان در نمایشگاهی معرفی شد (خودشان ملت اند ما قوم!!! .

در روزهایی که هفته فرهنگی ایران در آشغابات برگزار میشد تمامی شهر و حتی دانشگاه و مؤسسات عالی پایتخت پر از پلاکادهای تبلیغاتی رژیم می شد ولی بنابه خبر سایت "اوکأمیز" در سطح شهر گرگان حتی یک پارچه کوچکی که نشان دهنده اعلان روزهای فرهنگی تورکمنستان باشد نصب نشده است. این اولا از بی اعتنایی رژیم به تورکمنهاست و ثانیا عدم همرأیی مسئولان تورکمنستان با تورکمنهای این طرف مرز است و گرنه می توانستند در سطح استان با تبلیغات در رادیو و تلویزیون و مطبوعات خودی نشان دهند. سئوال دیگری که به ذهن می رسد این استکه آیا هنرمندان زن تورکمنیستانی را مجبور به پوشش اسلامی کردند و یا آنها آزادانه توانستند برنامه هایشان طبق رسوم خویش برگزار گنند؟.

سینچی

اخبار مربوط به این تحلیل

http://www.ulkamiz.com/modules/news/article.php?storyid=2644

جنایات زیست محیطی رژیم

آخرین خبر درباره تراژدی خشکاندن دریاچه ها و تالابهای سرزمین تورکمن

از عکس هوایی دائره المعارف "ویکی مپیا" درباره آجی گؤل:

http://wikimapia.org/:

آجی گول: "متاسفانه در حال حاضر این دریاچه خشک شده است و دریاچه ای دیگر مانند آلا و آلماگل نیز در حال خشک شدن میباشند."0

رژیم ج.اسلامی نه تنها منابع طبیعی سرزمین ما را غارت می کند بلکه سعی میکند تا آخرین قطره ثروت های زیرزمینی و روزمینی را به آخر برساند. بدنبال خطر نابودی ماهیان خاویاری دریای خزر، کشورهای اروپایی برای حفظ نسل آبزیان ورود خاویار خزر را ممنوع ساختند. رژیم ج. اسلامی بدون توجه به این اخطارهای بین المللی و سازمان های حفظ محیط زیست همچنان به غارت و نسل کشی ماهیان خاویاری ادامه می دهد و اگر چنانچه احدی از سرزمین تورکمن به این غارتگران بگوید که بالای چشمتان ابروست، جوابش را با گلوله میدهند.

در نتیجه سیاستهای خانمان برافروز کشاورزی رژیم، گرگان و دشت که زمانی بنام "سرزمین طلای سفید" مشهور بود، اینک تولید سالیانه پنبه اش از چندین هزار تن در سال تجاوز نمی کند. سهم غلات (گندم و جو) و حبوبات (دانه های روغنی) نیز رقمی مشابه را نشان می دهد.

بعداز سرکوبی وحشیانه و کشتارهای سال 58، ایادی رژیم مانند مور و ملخ به سرزمین تورکمن آمده، شروع به غارت و چپاول نمودند. یکی از این باندهای چپاول که برادر سیدکاظم بجنوردی بود، در منطقه آلاگؤل چندین هکتار زمین را غصب و به بهانه پرورش ماهی دریاچه ای بنام "آبگشت" را تأسیس نمود. برای زنده نگهداشتن این دریاچه مصنوعی، دریاچه طبیعی "آلاگؤل" را قربانی کردند، به این ترتیب سال به سال ار مقدار آب دریاچه کاسته شد، اکوسیستم محیطی بهم خورد، پرندگان مهاجر رانده شدند و...

هزاران هکتار از اراضی مزروعی سرزمین تورکمن به ایادی رژیم و نوکران محلی آنها "هدیه" داده شد. اینان برای آبیای زمینهایشان آب رودخانه گرگان را به سد "یولما سالیان" (سد وشمگیر) جاری ساخته مسبب خشکیدن رودخانه گرگان شدند. اینک چندین سال استکه این رود از جوش و خروش افتاده است.

عوامل حریص رژیم با ایجاد بندهایی در منطقه اینچه بورون و داشلی بورون و سرازیر کردن آبهای دریاچه ها و تالابهای طبیعی نظیر "آجی گؤل"، "آلماگؤل" آنها می خشکانند. آز و حرص این غارتگران را حد و مرزی نیست، اینک آنها به بهانه ایجاد شهرکهای مرزی، و کنترل بیشتر میان ساکنان دو طرف مرز اقدام به راهسازی بیشتر و مناطق مسکونی برای کوچاندن غیربومیان می کنند. عواملی که بنابه اعتراف مقامات رژیم مسبب خشکیده شدن این ثروتهای طبیعی می باشد.

جعفری نژاد ، معاون محیط زیست و تنوع طبیعی اداره كل حفاظت محیط زیست استان گلستان گفت : یکی از مشکلات جدی برای این تالاب ها ساخت جاده است. هم اکنون در کنار تالاب آلاگل جاده کشی نیمه تمام رها شده که این جاده کشی به بافت زیستی آن آسیب رسانده است. کانال کشی و ساخت سد خاکی در بالادست این تالاب ها مانند آلاگل از دیگر تهدیدات این تالابها و عامل بر هم زننده تعادل طبیعی آنهاست. خشکسالی و استفاده نادرست و بیش از اندازه از آب تالاب ها برای کشاورزی، زهكشی، تغییر كاربری زمین های حاشیه تالاب ها ، از بین بردن پوشش گیاهی و صید ، شكـار و چرای بی رویه، از مهمترین علـل خشک شدن این دریاچه ها می باشد..

ایجاد اینگونه سد ها باعث کاهش آب ورودی به تالاب شده و همین کاهش آب باعث افزایش غلظت آلودگی درآنها شده و به دنبالش موجب از بین رفتن اکوسیستم تالاب و در نتیجه مرگ گیاهان و موجودات اطرافش خواهد شد . "

و از دیگر عواملی خطرزایی که نیز گریبانگیر این تالاب هاست و موجب سرعت بخشیدن به تخریب آنها شده ، کانال کشی و پمپاژ آب از تالاب برای آبیاری مزارع زیتون و همچنین وارد کردن گیاهان زینتی در تالاب آلماگل هستند که موجب بهم خوردن تعادل طبیعی این تالاب ها شده اند .

نگاهی به سابقه این دریاچه ها و تالابهای زیبای سرزمین مان

تالاب آلاگل در شرق جاده آق قلا به اینچه برون واقع گردیده که مساحت آن در زمان پرآبی به 2500 هکتار می رسد . این تالاب همانند تالاب های آجی گل و آلماگل از رودخانه مرزی اترک و زهکشهای طبیعی تامین می شود . محیط های پیرامونی تالاب با پوشش نی و جگن و درختچه های گز پوشیده شده است . بستر قالب دراکثر نقاط پوشیده از پوشش سبز جلبک می باشد . هر ساله در فصل مهاجرت هزاران پرنده به این تالاب و دیگر تالاب های استان می آیند که از انواع قو – فلامینگو – اردک – پرستو – قازها می توان نام برد .

 

انگیزه های جذب گردشگر

این تالاب به دلیل قابلیت و اهمیت بین المللی که دارد از لحاظ اکوسیستم طبیعی و اکوسیستم آبی قابل استفاده برای گردشگران و علاقمندان ورزش های آبی – ماهی گیری و ... می باشد .

 

مجموعه تالاب‌های آق‌قلا و اترك

این مجموعه در قسمت جنوبی رودخانه اترك واقع شده و مشتمل بر تالاب‌ها و مرداب‌های اینچه، آلماگل، آلاگل، اینجه برون، بی‌بی شیروان، آجی‌گل، نمك و دانشمند است كه مجموع مساحت آنها هزارو دویست و پنجاه هكتار تخمین زده می‌شود. برخی از این تالاب‌ها از جمله تالاب‌ آلاگل در فهرست كنواسیون تحقیقات بین‌المللی پرندگان آبزی و مهاجر در سال هزارو سیصدوپنجاه به ثبت رسیده است.فاصله تالاب‌ها از یكدیگر بسیار نزدیك است و آب و هوای محدوده آنها مدیترانه‌ای گرم با تابستان‌های خشك و گرم و زمستان‌های ملایم می‌باشد. سطح آب تالاب‌ها در زمان پرآبی به بیش از دوهزارو پانصد هكتار نیز می‌رسد.

تالاب های بین المللی گلستان در فهرست مونترو قرار گرفت.

مونترو یا فهرست قرمز كنوانسیون رامسر فهرستی از تالاب های ثبت شده در این كنوانسیون است كه به علت ضعف مدیریت آسیب دیده اند یا در معرض خطر قرار گرفته اند.

آلا گل ، آجی گل و آلما گل از نخستین تالاب های ایران است که در سال 1349 در کنواسیون رامسر به عنوان تالاب بین المللی ثبت شد. خشکسالی و استفاده نادرست و بیش از اندازه از آب تالاب ها برای کشاورزی ، زهكشی ، تغییر كاربری زمین های حاشیه تالاب ها ، از بین بردن پوشش گیاهی و صید ، شكـار و چرای بی رویه، از مهمترین علـل ثبت تالاب هـای بین المللـی گلستـان در فهرست مونتروست

در حالی که به اعتقاد کارشناسان این تالاب ها زمانی به علت طبیعی بودن ، عمق مناسب و کیفیت آب ، از دیگر تالاب های ایران متمایز شده بود اکنون به علت از دست دادن همین امتیازات در معرض خطر قرار دارند .

ملی تاریخیمیزینگ صاحیپالاریندان

آقمیرات گورگنلی

تاریخ علیملارینگ کاندیداتی

goliarne@yahoo.com

 

 باریپ١٩٢۵ - نجی یئلداقی جمھوریت اوغروینداقی غوزغالانگ باسیلیپ یاتیریلاندان سونگرا تورکمنصأحرادا بولوپ گچن کأبیر حالق غوزغالانگلاری

 

آنناگلدی آج ینگ، آشیر کۆتی نینگ، مردعالی نینگ غوزغالانگلاری

 ھم- ده ١٩٢۶ - نجی یئلدا ماراوادپه دأکی افسرلر غوزغالانگی

تورکمن حالقی نینگ اؤزباشداق بولماق، اؤز اقبالینی اؤزی کسگیتلمک بویونچا عثمان آخونینگ

یولباشچیلیغیندا آلیپ باران اولی مؤچبردأکی غوزغالانگی ١٩٢۵ - نجی یئلینگ اکتبر آیئندا ایرانینگ قشونی بوتین تورکمنصأحرانی باسیپ آلیپ، کوممت غاویزا گیرندن سونگ توغتادیلیار. اما تھرانینگ یاراغلاری یرده قویوپ، بوس- بوتین بویون بولمالی دیین چاغیریشلارینا قولاق غاباریتمادیق تورکمنلر بو گزک آنناگلدی سردارینگ تؤه ره گینه یئغنانیشیارلار.

 

حاص دولوسی

ملی تاریخیمیزینگ صاحیپالاریندان

آللـه یـار حان غـوربـان

تـۆرکمنیستانینگ گؤرنۆکلی تاریخچیسی مرحوم همت آتایف ینگ "ایران تورکمنلری نینگ آزاد ادیش غوزغالانگی" آتلی کتابیندا آدی کؤپ آغزالان آلله یار حانینگ بیوگرافیاسی "تورکمن ساویت اینسکلوپدیاسیندا" یرلشدیریلیپدیر. یؤنه بو قهرمانینگ باریپ 1924-26- نجی ییللاردا تـۆرکمنصأحـرانینگ آزاتلیقی اوغروندا گؤرشندیگی، یکه باشینا غیلجینی سـۆیرأپ، گؤکلان جولگه سینده ایلدشلرینه کمک برندیگی باراسیندا "ایـنسیکلوپدییادا" یکجه سؤز-ده آغزالمایار.

*************

قوربانوف آللایار (1888—1957) — تـۆرکمنیستاندا گراژدانلیک اورشونا آکتیو غاتناشیجی. کراسنووودسک اوبلاستی ینینگ قارری غالا رایونی نینگ، گرکز اوباسیندا اورتا دایحان ماشغالاسیندا دوغولیار. 1900ییلدان سونگ اؤز اوباسیندا ایکی ییللیق روس-یرلی مکدپده اوقایار. 1913 ییلدان 1917 ییلا چنلی اوبا آرچماینینگ (کدخدا- آگ) کؤمکچیسی. بییک اوکتبر سوسیالیستیک رولوتسیاسیندان سونگ گرکز اوبا ساوتی نینگ باشلیقلیغینا سایلانیار. 1919 ییلینگ اییونیندا اوبا غاریپلاریندان قیزیل پارتیزان اوتریادینی دۆزیأر و یرلی بایلارا، آق گواردییاچیلارا غارشی گؤرش آلیپ باریار. اول اؤزۆنینگ 122 عـسگردن عبارات آطلی سؤوشجنگ توپاری بیلن قیزیل قوشون بؤلۆملرینه قوشولیپ، قارری غالا، بامی، قیزیل آربات سبیتلرینی دوشمانلاردان دولی آزات اتمکلیگه، یوردومیزینگ دؤولت سرحدینی قوراماقلیغا غاتناشیار. 1920 ییلینگ اورتاسیندان تأ عـؤمرۆنینگ آخیرینا چنلی قارری غالادا گرکز اوبا ساوتی نینگ باشلیغی وظیپه سینده، شئیله هم دۆرلی قورامالاردا ایشلیأر. (س.ت.. توم2.. صاح.401)

آ.گـورگنلی

عذرخواهی سران برخی کشورها

عـذرخـواهـی بـرخی از رهـبران کشورهـا

در قرن بیستم فجایعی در جهان بوجود آمد که منجر به قربانی شدن میلیونها انسان در کوره جنگ و قتل عامهای وحشیانه گشت. در طول جنگ جهانی دوم نزدیک به چهل میلیون انسان نابود شد. برخی از مسببان این وقایع دهشتناک پس از گذشت چند دهه از این وقایع خونبار از قربانیان عذرخواهی کردند.

نگاهی کوتاه به عذرخواهی برخی رهبران جهان:

در سال 1970 صدراعظم آلمان غربی ویلی برانت به لهستان رفته در مقابل بنای یادبود قربانیان فجایع نازی ها زانو زده بنام کشورش عذرخواهی کرد.

در سال 1972 نخست وزیر ژاپن به چین آمده، مسئول تمامی زیانهائی را که به این کشور وارد شده را پذیرفت و از چین عذرخواهی کرد.

در سال 1990 میخائیل گارباچوف، قتل عام تعداد زیادی از نظامیان لهستانی را در سال 1940 در جنگل کاتای را محکوم و مسبب آنرا اتحاد شوروی دانست.

در سال 1995رئیس جمهور فرانسه ژاک شیراک بخاطر واقعه تسلیم 320 هزار یهودی فرانسوی از طرف حکومت فرانسه به نازی ها عذرخواهی کرد.

در سال 1997 ملکه انگلستان الیزابت بخاطر جنایاتی که بریتانیا در مستعمرات سابق اش انجام داده رسما عذرخواهی کرد.

در سال 1998 واتیکان بخاطر سکوت و عدم هرگونه مقابله مقامات دینی در مقابل نژادکشی یهودیان در ایام جنگ جهانی دوم توسط نازی ها عذرخواهی کرد.

در سال 2001 نخست وزیر لهستان کشتار یهودیان توسط مقامات وقت کشور خویش را محکوم و عذرخواهی کرد.

در سال 2009 نخست وزیران استرالیا و کانادا بخاطر بدرفتاری و تبعیض نژادی علیه بومیان این کشور از آنان عذرخواهی کردند.

ماه فوریه 2010- مجلس صربستان جنایاتی را که نظامیان این کشور در طول جنگ سالهای 95-92 علیه مسلمانان بوسنائی انجام شده را محکوم کرد ولی عذرخواهی نکرد.

***********

آیا رهبران کشورهائی که جنایات فراوانی علیه ملت تورکمن اعمال کردند، جسارت عذرخواهی از این ملت را دارند؟

نگاهی کوتاه به برخی از جنایات اعمال شده علیه تورکمنها توسط دول روس و ایران

 یک: قتل عام تورکمنهای خیوه در نبرد غزاوات بسال 1876 و قتل عام تورکمنهای آحال توسط ارتش روسیه تزاری در سال 1881 که منجر به کشتار وحشیانه نزدیک به سی هزار تورکمن گشت. تقسیم سرزمین تورکمن بین روس و ایران.

 دو: کشتار وحشیانه ژنرال روسی موسوم به مادریتوف در گرگان و آق قلعه بسال 1917

 سه: کشتار وسیع تورکمنها توسط افسران بلشویک موسوم به فرونزه و کوبیشف به بهانه مبارزه علیه باسماچی ها در سال 1920 و ساقط کردن دولت ملی برهبری اوراز سردار، اعدام عزیز خان و اشغال سرزمین تورکمن.

 چهار: هجوم وحشیانه قشون تابه دندان مسلح رضاشاه به سرزمین تورکمن بسال 1925 که منجر به کشتار وسیع مردم، مهاجرت آنان به آنسوی مرز و نیز نابودی مزارع و احشام گردید. بدنبال سقوط جمهوری تورکمن برهبری عثمان آخون سرزمین تورکمن به اشغال کامل نظامیان ایران درآمد.

 پنج: قتل عام رهبران انقلابی و کادرهای فرهیخته تورکمن توسط رژیم بلشویکها. ترور ناجوانمردانه بنیانگذاران دولت تورکمنیستان، غایغیسیز آتابایف، ندربای آیتاکوف، حالمیرات صأحتمئرادوف، کومشالی بؤری یف، سیدمراد عؤضبایف، عبدلحکیم قول محمدوف... توسط جلادان استالین.

 شش: غارت بی حد و حساب منابع طبیعی تورکمنستان توسط مسکو، پایمال کردن ارزشهای ملی به بهانه ایجاد ملت واحد، رواج شوونیسم روسی، کم اهمیت دادن به زبان ملی و در درجه دوم قرار گرفتن آن به منظور ایجاد سیستم دوستی ملتها.

 هفت: غصب املاک و اراضی مزروعی تورکمنها توسط جلادان و ستاره بدوشان محمدرضاشاهی و قتل دهقانانی که در مقابل جنایات سرلشکر مزین ایستادگی کردند

 هشت: جنایات رژیم جمهوری اسلامی در کشتار سران تورکمن توماج، مختوم، واحدی و جرجانی و بسیاری دیگر در طول دو جنگ تحمیلی سال 1358. اعدام زندانیان و تحمیل مهاجرت به صدها خانوار تورکمن بخارج از کشور و نیز برقراری تبعیدهای داخلی، سیاست برهم زدن تعادل جمعیت منطقه به زیان تورکمنها و کوچ عمدی زابلی ها و دیگران به سرزمین تورکمن، گسترش سیاست فارسیزه کردن منطقه و تغییر اسامی شهرها و روستائیان تورکمن، آزاد گذاشتن دست سوداگران مرگ و قاچاقچیان مواد مخدر، پایمال کردن فرهنگ و زبان ملی....

و این قصه سر دراز دارد

 با این حساب آیا رهبران دول روس و ایران جسارت عذرخواهی از تورکمنها را در خود می بینند؟

آقمیرات گورگنلی